Ārya Vasubandhu Vaktā

Mahāyāna Sūtra Alaṅkāra

Pūjā Sevā Pramāṇa Adhikāra Bhāṣya


|| Oṃ, namaḥ, sarva buddha bodhisattvebhyaḥ ||

Buddha Pūjā, Vibhāge

Kārikā Prathamā

Kārikā Dvitīyā

Kārikā Tṛtīyā

Kārikā Caturthā

Kārikā Pañcamā

Buddha Pūjā, Vibhāge

Veditavyā. |

Tatra,āāśrayaḥ, samakṣa parokṣā, buddhāḥ. |

Vastu cīvaraāādayaḥ. |

Nimittam, pragāḍha prasāda sahagatañ, cittam. |

Pariṇāmanā, puṇya jñāna sambhāra paripūraye. |

Hetur, abandhyo, me, buddhaoutpādaḥ, syād, iti, pūrva praṇidhānam. |

Jñānan, nirvikalpam, pūjaka pūjya pūjaāanupalambhataḥ. |

Kṣetram, aprameyāḥ, sat(t)vāḥ. |

Tat, paripācanāya, tais, tat, prayojatāt, teṣu, tad, ropaṇataḥ. |

Niśraya upadhi śritañ, ca. |

Tatra,oupadhin, niśritya, pūjā, cīvaraāādibhiś, cittan, niśritya,āasvādanaāanumodanaāabhinandana manas·kāraiḥ. |

Tathā,ouktaiś, ca,āadhimukty ādibhir, yad, uta mahāyāna dharmaāadhimuktaḥ, bodhicittaoutpādataḥ. |

Praṇidhānam, eva, hi, nidhānam, atra,ouktaṃ, ślokavattvaāanurodhāt. |

Satvaāanukampanataḥ. |

Duṣkara caryā, duḥkha kṣamaṇataḥ. |

Pāramitā, samudācārataḥ. |

Yoniśo, dharma manasi kārataḥ. |

Sa, hy, aviparyayas, tatvād, vastv, ābhogaḥ. |

Samyag dṛṣṭito, darśana mārge. |

Sa, hi, yathā, bhūtaāavabodhād, vastv, avabodhaḥ. |

Vimuktitaḥ, kleśa vimokṣāc, chrāvakāṇāṃ. |

Tathā, tv, ato, mahā bodhi prāpter, ity, ayam, pūjāyāḥ, prakāra bhedaḥ. |


Kārikā Ṣaṣtā

Kārikā Saptamā

Buddha Pūjā, Vibhāge (6‐7),
Ity, Ebhiś Caturbhiḥ Ślokaiḥ (2‐3)

Tatra,āatītā, hetuḥ pratyutpannā, phalam pratyutpannā, hetur, anāgatā, phalam, ity, evaṃ, hetu phalato, 'aatītā,āanāgata pratyutpannā, veditavyā. |

Ātmani,eity, ādhyātmikī, parair, iti, bāhyā. |

Lābha sat kārato, audārikī. |

Pratipattitaḥ, sūkṣmā. |

Parīttā, hīnā, mahatī, praṇītā. |

Punaḥ, samānā, hīnā, nirmānā, praṇītā, trimaṇḍalaāavikalpanāt. |

Kālaāantara prayojyā, dūre. |

Tat, kāla prayojyā,āantike |

Punar, vicchinnaāayāṅ, gatau, dūre. |

Samanantaraāayām, antike. |

Punar, yām, pūjām, āyatyām, prayojayitum, praṇidadhāti, sā, dūre, yām, praṇihitaḥ, kartuṃ, sāntike. |

Katamā, punar, buddha pūjā, paramā, veditavya,eity, āha. |


Kārikā Aṣṭamā

Ity, Ebhiś Caturbhiḥ Ślokaiḥ (4)

Ity, ebhiḥ pañcabhir ākāraiḥ, svacitta pūjā, buddheṣu, paramā, veditavyā. |

Yad, uta, pūjā,oupasaṃhita mahāyāna dharmaāadhimuktitaḥ. |

Āśayato, navabhir, āśayaiḥ. |

Āsvādanaāanumodanaāabhinandanaāāśayaiḥ. |

Atṛpta vipulam, uditaoupakara nirlepa kalyāṇaāāśayaiś ca, ye, pāramitā, bhāvanāyān, nirdiṣṭāḥ. |

Vibhutvato, gagana gañjaāadisamādhibhiḥ. |

Nirvikalpa jñānaoupāya parigrahataḥ. |

Sarva mahā bodhisattvaaiekakāryatva praveśataś, ca miśraoupamiśra kāryatvāt. |


Kalyāṇa Mitra Sevā, Vibhāge

Kārikā Navamā

Kārikā Daśamā

Kalyāṇa Mitra Sevā, Vibhāge, Sapta Ślokāḥ (1,2)
Tatra, Ardha Pañcamaiḥ Ślokaiḥ (1,2)

Ity, evaṅ guṇa mitraṃ, sevāyā, āśrayaḥ. |

Dāntaṃ, śīla yogaāadindriya damena. |

Śāntaṃ, samādhi yogād, adhyātmañ, cetaḥ, śamathena. |

Upaśāntam, prayogād, upasthita kleśaoupaśamanataḥ. |

Guṇair, adhikan, na samaṃ, vā nyūnaṃ vā. |

Sodyaman, naoudasīnam, paraāarthe. |

Āgamaāaḍhyan, naāalpa śrutam. |

Prabuddha tatvan, tatvaāadhigamāt. |

Vacas, ābhyupetaṃ, vāk karaṇena,oupetam. |

Kṛpaāatmakan, nirāmiṣa cittatvāt. |

Kheda vivarjitaṃ, sātatya sat kṛtya dharma deśanāt. |


Kārikā Ekādaśā

Kalyāṇa Mitra Sevā, Vibhāge (3)
Tatra, Ardha Pañcamaiḥ Ślokaiḥ (3)

Iti, | sevāyās tu, |1

Iti, trividhan, nimittam. |

Ājñā, tu, kāmatā. |

Kāla jñatā. |

Nirmānatā ca. |

[1] sampatra : pada 1,2


Kārikā Dvādaśā

Kalyāṇa Mitra Sevā, Vibhāge (4)
Tatra, Ardha Pañcamaiḥ Ślokaiḥ (4)

Iti pariṇāmanā pratipatty arthaṃ sevanān na lābha sat kārārtham. |1

Iti, |

Yathā,āanuśiṣṭa pratipattiḥ, sevā, hetuḥ. |

Tayā, tac, cittaāārādhanāt. |

[1] sampatra : pada 1,2


Kārikā Trayodaśā

Kalyāṇa Mitra Sevā, Vibhāge (5)
Tatra, Ardha Pañcamaiḥ Ślokaiḥ (5)

Iti, yāna traya kauśalāt, jñānam. |1

Iti, dvi vidhaṅ, kṣetran, tat sevāyāḥ. |

Aprameyāś ca, sattvāḥ, pariśuddhañ, ca buddha kṣetram. |

Dharmaṃ, śrutvā, yeṣu, pratiṣṭhāpanāt. |

Yatra, ca, sthitena. |

[1] sampatra : pada 1,2


Kārikā Caturdaśā

Kārikā Pañcadaśā (1‐2)

Kalyāṇa Mitra Sevā, Vibhāge (6)

Iti, niśrayaḥ, sevāyāḥ. |

Dharma dāyaāadatān, niśritya, kalyāṇa mitraṃ, seveta. |

Nāmiṣa dāyaāadatām. |

Atas, ūrdhva madhya rdhena, ślokena, prakāra bhedaḥ, sevāyā, veditavyaḥ. |1

[1] sampatra : 17.14 pada 1,2

Hetoḥ, phalād, ity, atītaāadibhedataḥ, pūrvavat dharma mukhaāanuyānāt, seveta, mitram, bahitaś ca, dhīmān, ity, ādhyātmika bāhya bhedaḥ. |

Dharma mukha sroto, hi, dharma mukhaāanuyānam, bahirdhā, bahitaḥ, śruta śravāc, cetasi, yogataś, ca,eity, audārika sūkṣma bhedaḥ. |

Śravaṇaṃ, hy, audārikañ, cintana bhāvanaṃ, sūkṣmam. |

Tad, eva, cetasi yogaḥ. |

Samāna nirmāna mano, 'aanuyogād, iti, hīna praṇīta bhedaḥ. |2

[2] sampatra : 17.14 pada 3,4 , 17.15 pada 1,2


Kārikā Pañcadaśā

Kalyāṇa Mitra Sevā, Vibhāge (7)

Iti, dūrāntika bhedaḥ, purvavad, yojayitavyaḥ. |

Katamā, punaḥ, paramā, seveti, saptamaḥ ślokaḥ. |


Paramā Sevā

Kārikā Ṣoḍaśā

Iti, dūraāantika bhedaḥ, pūrvavad, yojayitavyaḥ. |

Katamā, punaḥ, paramā sevā,eiti, saptamaḥ ślokaḥ. |


Apramāṇa Vibhāge

Kārikā Saptadaśā

Apramāṇa Vibhāge, Dvādaśa Ślokāḥ

Brāhmyā, vihārāś, catvāry apramāṇāni. |

Maitrī, karuṇā, mudita,oupekṣā ca. |

Te, punar, bodhisattve, catur lakṣaṇā, veditavyāḥ. |

Vipakṣa hānitaḥ. |

Pratipakṣa viśeṣa yogataḥ. |

Vṛtti viśeṣatas, trividhaāālambana vṛttitvāt. |

Tathā, hi, te, satvaāālambanā, dharmaāālambanāś ca. |

Karma viśeṣataś ca. |

Satva paripācakatvāt. |

Satva dharmaāālambanāt. |

Punaḥ, katam, asmin, satva nikāye, dharme vā, pravartante. |

Anālambanāś ca, katam, asmin, naāālambane. |


Kārikā Aṣṭādaśā

Apramāṇa Vibhāge (2)

Satvaāālambanāḥ, sukhaāarthini, yāvat, kliṣṭe, satva nikāye, pravartante. |

Tathā, hi, maitrī, satveṣu, sukha saṃyogaāākārā. |

Karuṇā, duḥkha viyogaāākārā. |

Muditā sukhā viyogaāākārā. |

Upekṣāsu, vedanāsu, teṣāṃ, satvānān, niḥkleśataoupasaṃhāraāākārā. |

Dharmaāālambanās, tad, deśite dharme. |

Yatra, te, vihārā deśitāḥ. |

Anālambanās, tat, tathatāyām. |

Te, hy, avikalpatvād, anālambanā, iva,eity, anālambanāḥ. |

Api, khalu. |


Kārikā Navadaśā

Apramāṇa Vibhāge (3)

Ebhiś, caturbhiḥ kāraṇair, anālambanā, maitrī, veditavyā. |

Tathatā,āālambanatvāt. |

Anutpattika dharma kṣānti lābhena,āaṣṭamyām, bhūmau. |

Dhātu puṣṭyā, tad, viśuddhitaḥ. |

Karma dvayataś, ca. |

Yā, maitrī, niṣpandena, kāya karmaṇā, saṅgṛhītā. |

Kleśa kṣayataś, ca. |

Tathā, hi, kleśa ālambanam, uktam. |

Manomayānāṅ, granthānām, prahāṇād, ucchidyate, ālambanam, iti, vacanāt. |


Kārikā Viṃśā

Apramāṇa Vibhāge (4)

Te, ca, brāhmyā, vihārāś, caturvidhā, veditavyāḥ. |

Tatra, calā, hāna bhāgīyāḥ, parihāṇīyatvāt. |

Acalāḥ, sthiti viśeṣa bhāgīyā, aparihāṇīyatvāt. |

Āsvaāāditāḥ, kliṣṭāḥ, anāsvaāāditā, akliṣṭāḥ. |

Kṛpaṇair, iti, sukha lolair, anudāra cittaiḥ. |

Eṣa, brāhmya vihārāṇāṃ, hāna bhāgīyaāadiprakāra medaḥ. |

Teṣu, punaḥ. |1

[1] sampatra : 17.20 pada 1,2

Na, caleṣu, naāapy, āsvaāāditeṣu. |


Kārikā Ekaviṃśā

Apramāṇa Vibhāge (5)

Eṣa, mṛdv, adhimātratā, bhedaḥ. |

Tatra, ṣaḍ vidhā, mṛdukā, asamāhita svabhāvāḥ. |

Sarve, samāhitā, api. |

Ye, mṛdu madhyāḥ. |

Hīna, bhūmikā, ye, 'aapi, uttarām, bodhisattva bhūmim, apekṣya. |

Hīnaāāśayā, api. |

Śrāvakaāādīnāṃ, samānā, api. |

Ye, 'aanutpattika dharma kṣāntir, ahitā, hīnās, te, mṛdukā, ity, arthaḥ. |

Anyathā, tv, adhikā, iti, yathā,oukta viparyayeṇa,āadhimātratā, veditavyā. |


Kārikā Dvāviṃśā

Kārikā Trayoviṃśā

Apramāṇa Vibhāge (6-7)

Hetu phala liṅga bhedaḥ. |

Tatra, brāhmyair, vihṛto, vihārair, iti, hetuḥ. |

Kāmiṣu, sattveṣu, sañjāyatas, iti, vipāka phalam. |

Sambhārān, pūrayaty, adhipati phalam. |

Sattvān, paripācayati,īiti, puruṣa kāra phalam. |

·

Sarvatra ca,āavirahito, brāhmyair vihārair, jāyatas, iti, niṣpanda phalam. |

Rahitaś ca, tad, vipakṣeṇa,eiti, visaṃyoga phalam, bhṛśair, api, tat, pratyayair, avikṛti gamanaṃ, liṅgam. |

Pramatto, 'aapi,īity, asammukhī, bhūte, 'aapi pratipakṣe. |


Kārikā Caturviṃśā

Apramāṇa Vibhāge (8)
Anyaiś Caturbhiḥ Ślokair Guṇa Doṣa Bhedaḥ

Iti, doṣaḥ. |

Brāhmy avihāra bhāve, tad, vipakṣa yogāt. |

Tatra, vyāpāda ādayo, maitryāāādīnāṃ, yathā, kramaṃ, vipakṣāḥ. |

Vyāpāda kāma rāgāv, upekṣāāāyāḥ. |

Katham, bahu vidhaāādīnavaṃ, spṛśati,īity, āha. |


Kārikā Pañcaviṃśā

Kārikā Ṣaḍviṃśā

Apramāṇa Vibhāge (9‐10)
Guṇa Doṣa Bhedaḥ (2‐3)

Tatra, prathamais tribhiḥ padair, ātma vyābādhāya, cetayate, para vyābādhāya,oubhaya, vyābādhāya,eity, etam, ādīnavan, darśayati. |

Savilekhaāādibhiḥ, ṣaḍbhiḥ, padair, dṛṣṭa dhārmikam, avadyam, prasavati,īiti, darśayati. |

Kathañ ca, prasavati. |

Ātmāsya,āapavadate. |

Pare, 'aapi, devatā, api. |

Śāstā,āapy, anye, 'aapi, vijñāḥ, sabrahma·cāriṇo, dharmatayā, vigarhante. |

Digvidikṣu, caāasya, pāpako, 'aavarṇa śabda śloko, niścarati,īity, evaṃ, savilekho, yāvad, ayaśas, vīty, anena, yathā, kraman, darśayati. |

Śeṣais, tribhiḥ, padair, yathā, kramaṃ, sāmparāyikan, dṛṣṭa dharma sāmparāyikam, avadyam, prasavati. |

Tajjañ, caitasikan, duḥkha daurmanasyam, pratisaṃvedayata, ity, etad, ādīnava digvidikṣun darśayati. |


Kārikā Saptaviṃśā

Apramāṇa Vibhāge (11)
Guṇa Doṣa Bhedaḥ (4)

Iti, |

Brāhma vihāra yoge, trividhaṅ guṇan, darśayati. |

Yathā,oukta, doṣā, bhāvam, akliṣṭasya, satva hetoḥ, saṃsārā, parityāgam. |


Kārikā Aṣṭāviṃśā

Apramāṇa Vibhāge (12)

Ity, ete ca, bodhisattva maitraāādīnān, tīvratān, darśayati. |


Karuṇā, Vibhāge

Kārikā Navaviṃśā

Karuṇā, Vibhāge, Tad, Ālambana Prabhedam, Ārabhya, Dvau Ślokau

Tatra, pradīptāḥ, kāma rāgeṇa, kāma sukha bhaktāḥ. |

Śatru vaśa·gā, māra kṛtaāantarāyāḥ, kuśale, 'aaprayuktāḥ, duḥkhā, krāntāḥ, duḥkhā, bhūtā, narakaāādiṣu. |

Tamasovṛtā, aurabhrikaāādayo, duścaritaaiekaāantikāḥ. |

Karma vipāka sammūḍhatvāt. |

Durga mārga samārūḍhā, aparinirvāṇa dharmāṇaḥ, saṃsāra vartma,āatyantaāanupacchedāt. |

Mahā bandhana saṃyutā, anya, tīrthyāḥ. |

Mokṣa samprasthitā, nānā, kudṛṣṭi gāḍha bandhana baddhatvāt. |

Mahāāaśana viṣā, krānta lolāḥ, samāpatti sukha saktāḥ. |

Teṣāṃ, hi, tat kliṣṭaṃ, samāpatti sukham. |

Yathā, mṛṣṭam, aśanaṃ, viṣā, krāntam. |

Tataḥ, pracyāvanāt. |

Mārga praṇaṣṭakā, abhimānikā, mokṣa mārga bhrāntatvāt. |

Utpatha prasthitā, hīnayāna prayuktā, aniyatāḥ. |

Durbalā, aparipūrṇa sambhārā, bodhisattvāḥ. |

Ity, ete daśa vidhāḥ, satvā, bodhisattva karuṇāyā, ālambanam. |


Kārikā Navaviṃśā

Kārikā Triṃśā

Karuṇā, Vibhāge, Tad, Ālambana Prabhedam, Ārabhya (1,2)

Tatra, pradīptāḥ, kāma rāgeṇa, kāma sukha bhaktāḥ. |

Śatru vaśa·gā, māra kṛtaāantarāyāḥ, kuśale, 'aaprayuktāḥ, duḥkhaāākrāntāḥ, duḥkhaāābhūtā, narakaāādiṣu. |

Tamo, vṛtā, aurabhrikaāādayo, duś·caritai, kāntikāḥ. |

Karma vipāka sanmūḍhatvāt. |

Durga mārga samārūḍhā, aparinirvāṇa dharmāṇaḥ, saṃsāra vartmaāatyantaāanupacchedāt. |

Mahā bandhana saṃyutā, anya, tīrthyāḥ. |

Mokṣa samprasthitā, nānā, kudṛṣṭi gāḍha bandhana baddhatvāt. |

Mahāāaśana viṣaāākrānta lolāḥ, samāpatti sukha saktāḥ. |

Teṣāṃ, hi, tat kliṣṭaṃ, samāpatti sukham. |

Yathā, mṛṣṭam, aśanaṃ, viṣaāākrāntam. |

Tataḥ, pracyāvanāt. |

Mārga praṇaṣṭakā, abhimānikā, mokṣa mārga bhrāntatvāt. |

Utpatha prasthitā, hīnayāna prayuktā, aniyatāḥ. |

Durbalā, aparipūrṇa sambhārā, bodhisattvāḥ. |

Ity, ete, daśa vidhāḥ, satvā, bodhisattva karuṇāyā, ālambanam. |

Pañca phala sandarśane, karuṇāyāḥ, ślokaḥ. |


Pañca Phala Sandarśane, Karuṇā Ayāḥ

Kārikā Ekatriṃśā

Pañca Phala Sandarśane, Karuṇā Ayāḥ, Ślokaḥ

Tataḥ, heṭhaāapahatvena, tad vipakṣa vihiṃsā, prahāṇād, visaṃyoga phalan, darśayati. |

Uttama bodhi bījatvena,āadhipati phalam. |

Parātmanor, yathā, kramaṃ, sukhaāavaha tāyakatvena, puruṣa kāra phalam. |

Iṣṭa hetutvena, vipāka phalam. |

Svabhāva datvena, niṣpanda phalam āyatyāṃ, viśiṣṭa karuṇā, phala dānāt. |

Evam, pañca vidhāṅ karuṇām, āśritya, buddhatvam, adūre, veditavyam. |


Apratiṣṭhita Saṃsāra Nirvāṇatva

Kārikā Dvātriṃśā

Apratiṣṭhita Saṃsāra Nirvāṇatve, Ślokaḥ

Sarvaṃ saṃsāraṃ, yathā, bhūtam, parijñāya, bodhisattvo, na udvegam, āyāti, kāruṇikatvāt. |

Na doṣair, bādhyate, 'aagra buddhitvāt. |

Evan, nirvāṇe, pratiṣṭhito bhavati, na saṃsāre, yathā, kramam. |


Saṃsāra Parijñāne

Kārikā Trayastriṃśā

Saṃsāra Parijñāne, Ślokaḥ

Duḥkhāyatas, iti, karuṇāyate. |

Vetti, ca tad, yathāvad, iti, duḥkhaṃ, yathā, bhūtan, tasya, ca, duḥkhasya, parivarjane, 'aabhyupāyam. |

Vetti, yena,āāsya duḥkhan, nirudhyate. |

Etena, jānan, [nāpi] napi, saṃsāra duḥkhaṃ, yathā, bhūtan, tat, parityāgaoupāyañ, ca na, khedam, āpadyate bodhisattvaḥ, karuṇā, viśeṣād, iti, pradarśayati. |


Karuṇā, Prabhede

Kārikā Catustriṃśā

Karuṇā, Prabhede, Dvau Ślokau

Seyaṃ, yathā, kramaṅ, gotra viśeṣataḥ. |

Guṇa doṣa parīkṣaṇataḥ. |

Janmaāantara paribhāvanataḥ. |

Vairāgya lābhataś ca, veditavyā. |

Tad, vipakṣa vihiṃsā, prahāṇe, sati viśuddhi lābhatas, iti, vairāgya lābhataḥ. |


Kārikā Pañcatriṃśā

Karuṇā, Prabhede (2)

Tatra, samā, sukhitaāādiṣu, yat, kiñcid, veditam, idam, atra, duḥkhasya,eiti, viditvā. |

Sadā, nirupadhi śeṣa nirvāṇe, tad, akṣayāt. |

Adhyāśayād, bhūmi praviṣṭānām, ātma para samataāāśaya lābhāt. |

Pratipattito, duḥkha paritrāṇa kriyayā. |

Vairāgyatas, tad, vipakṣa vihiṃsā, prahāṇāt. |

Anupalambhato, 'aanutpattika dharma kṣānti lābhāt. |


Karuṇā, Vṛkṣa Pratibimbake

Kārikā Ṣaṭtriṃśā

Karuṇā, Vṛkṣa Pratibimbake, Pañca Ślokāḥ

Ity, eṣa, mūla skandha śākhā, patra puṣpa phalaāavasthaḥ, karuṇā, vṛkṣo, veditavyaḥ. |

Etasya, karuṇā, mūlam. |

Kṣāntiḥ, skandhaḥ. |

Satvaāartha cintā, śākhā. |

Praṇidhānaṃ, śobhaneṣu, janmasu, patrāṇi. |

Śobhanañ, janma puṣpam. |

Satva paripākaḥ, phalam. |


Kārikā Saptatriṃśā

Kārikā Aṣṭātriṃśā

Karuṇā, Vṛkṣa Pratibimbake (2‐3)

Ābhyāṃ, ślokaāābhyām, pūrvaouttara prasava sādharmyāt, karuṇaāādīnām, mūlaāadibhāvaṃ, sādhayati. |


Kārikā Navatriṃśā

Kārikā Catvāriṃśā

Karuṇā, Vṛkṣa Pratibimbake (4‐5)

Etābhyāṃ, ślokābhyāṃ, vṛkṣa mūla sekaāādi sādharmyaṅ, karuṇā, vṛkṣasya, darśayati. |

Karuṇā, hi, mūla vṛkṣā. |

Tasyāḥ, seko, maitrī, tayā, tadā,āapy, āyanāt. |

Maitri citto, hi, paraduḥkhena, duḥkhāyate. |

Tataś, ca, karuṇaoudbhava duḥkham, utpadyate, bodhisattvasya, svārtha prayuktasya, tatra, saukhyaoutpādād, vipula puṣṭiḥ, kṣānti puṣṭir, ity, arthaḥ. |

Sā, hi, skandhas, ity, uktā. |

Skandhaś, ca vipulaḥ. |

Yoni śomanas, kārād, bahu vidhā, mahāyāne, śākhā vṛddhiḥ. |

Cintā, hi, śākhā,eity, uktā. |

Pūrvaāapara nirodha,outpāda krameṇa, praṇidhāna santānasya,āanucchedāt. |

Parṇaty, āgādāna sādharmyam, praṇidhānānāṃ, veditavyam. |

Adhyaāātmika pratyaya siddhitaḥ, svasantāna paripākāt, puṣpam, iva, janmā, bandhyaṃ, veditavyam. |

Bāhya pratyaya siddhitaḥ, para santāna paripākāt, phala bhūtaḥ, satva paripāko, veditavyaḥ. |


Karuṇā, Anuśaṃse

Kārikā Ekacatvāriṃśā

Karuṇā, Anuśaṃse, Ślokaḥ

Atra, mahā karuṇā, guṇa uttaraāardhena, sandarśitaḥ. |

Śeṣo, gataāarthaḥ. |


Karuṇā, Niḥsaṅgata Ayām

Kārikā Dvācatvāriṃśā

Karuṇā, Niḥsaṅgata Ayāṃ, Ślokāḥ

Sarvasya, hi, lokasya, laukike, saukhye, svajīvite, ca snehaḥ. |

Tatrā,āapi, ca niḥsnehānāṃ, śrāvaka pratyeka buddhānāṃ, sarva duḥkhaoupaśame, nirvāṇe, pratiṣṭhitaṃ, manaḥ. |

Bodhisattvānān, tu, karuṇā, viṣṭatvān, nirvāṇe, 'aapi, mano na pratiṣṭhitaṃ. |

Kutas, eva, tayoḥ, sneho bhaviṣyati. |


Karuṇā, Sneha Vaiśeṣye

Kārikā Trayścatvāriṃśā

Karuṇā, Sneha Vaiśeṣye, Trayaḥ Ślokāḥ

Mātā, pitṛ, prabhṛtīnāṃ, hi, tṛṣṇā, mayaḥ, snehaḥ, sāvadyaḥ. |

Laukika karuṇā, vihāriṇān, niravadyo, 'aapi, laukikaḥ. |

Bodhisattvānān, tu, karuṇām, ayaḥ, sneho, niravadyaś ca, laukikaāatikrāntaś ca. |

Kathañ, ca, punar, niravadya, ity, āha. |


Kārikā Catuścatvāriṃśā

Karuṇā, Sneha Vaiśeṣye (2)

Duḥkha mahāugha ajñāna mahāndha kāre, ceti, yojyam. |

Śeṣaṅ, gataāartham. |

kathaṃ, lokaāatikrāntas, ity, āha. |


Kārikā Pañcacatvāriṃśā

Karuṇā, Sneha Vaiśeṣye (3)

Pratyekām, bodhim, buddhāḥ. |

Śeṣaṅ, gataāartham. |


Trāsa Abhinandana Nimittatve

Kārikā Ṣaṭcatvāriṃśā

Trāsa Abhinandana Nimittatve

Duḥkaāabhāve, iti, duḥkhaāabhāvo, nimittam. |

Satveṣu, karuṇayā, bodhisattvānāṃ, yad, duḥkham, utpadyate, tad, ādau, santrāsayati, adhimukti caryā, bhūmau. |

Ātma parasamatayā, duḥkhasya, yathā, bhūtam, aspṛṣṭatvāt. |

Spṛṣṭan, tu, śuddhaāadhyāśaya bhūmāv, abhinandayaty, eva,eity, arthaḥ. |


Karuṇā, Duḥkhena, Sukha Abhibhave

Kārikā Saptacatvāriṃśā

Karuṇā, Duḥkhena, Sukha Abhibhave, Ślokaḥ

Naāasty ata, āścarya taraṃ, yad, duḥkham, eva, karuṇā, janitam, bodhisattvānān, tathā, sukham bhavati. |

Yat, sarvaṃ laukikaṃ, sukham abhibhavati. |

Yena, sukhena, vimuktā arhanto, a'api, kṛtaāarthāḥ, prāg, eva,āanye. |


Kṛpā, Kṛta Dāna Anuśaṃse

Kārikā Aṣṭācatvāriṃśā

Kṛpā, Kṛta Dāna Anuśaṃse, Ślokaḥ

Yac, ca, traidhātukaṃ, sukham, upabhogaiḥ, kṛtan, na tat, sukhan, tasya, sukhasya, kalāṃ, spṛśatiī, ity, ayam, uttaraāardhasya,āarthaḥ. |

Śeṣaṅ, gataāartham. |


Kṛpayā, Duḥkha Abhyupagame

Kārikā Navacatvāriṃśā

Kṛpayā, Duḥkha Abhyupagame, Ślokaḥ

Sarvaṃ, hi, duḥkhaṃ, saṃsāra duḥkhe, a'antar bhūtam. |

Tasya,āabhyupagamāt, sarvan duḥkham, abhyupagatam, bhavati. |


Phala Vṛddhau

Kārikā Pañcāśā

Tatra, Tat, Phala Vṛddhau, Ślokaḥ

Trayaṃ, bodhisattvānāṃ, sarva janmasu, vardhate karuṇā, yogāt. |

Karuṇā, tad abhyāsāt. |

Dānaṅ, karuṇā, vaśāt. |

Bhogāś, ca, dāna vaśāt |

Tasmāc, ca, trayāt, phalan trividhaṃ, sukhaṃ bhavati. |

Sneha janitaṅ, karuṇātaḥ. |

Sattvaāanugraha janitan, dānāt. |

Tad, anugraha kriyā, śakti kṛtam, bhogebhyaḥ. |


Dāna Protsāha Nāyām

Kārikā Ekapañcāśā

Dāna Protsāha Nāyāṃ, Ślokaḥ

Dāne, sannān, iti, sambandha nīyam. |

Ṣaḍbhir guṇair, dāne,'aavasannān, bodhisattvāṅ, karuṇā protsahayati,īiva. |

Svabhāva vṛddhyā. |

Bhogais, tad, vardhanayā. |

Dānena, satva paripācanayā. |

Dātuś ca, sukhaoutpādanāt. |

Mahābodhi sambhārasya,āanyasya,āakarṣaṇāt. |

Mahābodhi samīpa nayanāc, ca. |


Parasaukhyena, Sukha Ābhave

Kārikā Dvāpañcāśā

Parasaukhyena, Sukha Ābhave, Ślokaḥ

Karuṇayā, bodhisattvaḥ, paraduḥkhair, duḥkhitaḥ, satveṣv, anādhāya, sukhaṃ, kathaṃ, sukhitaḥ syāt. |

Tasmāt, pareṣu, sukham, ādhāya, bodhisattva ātmānam, eva, sukhayati,īiti, veditavyam. |


Kṛpayā, Dāna Samanuśāstau

Kārikā Trayaḥpañcāśā

Kṛpayā, Dāna Samanuśāstau, Ṣaṭ Ślokāḥ

Na hi, kāruṇikasya, vinā, parasukhena,āasti, sukham. |

Tasya,āayuta saukhyatvād, bodhisattvas, tena, vinā, no, dānasya, phalaṃ, sukhan, naeicchati. |


Kārikā Catuḥpañcāśā

Kṛpayā, Dāna Samanuśāstau (2)

Dānan, dadatā, dānañ, ca dāna phalañ ca, tan, mayā, sattveṣu, dattam. |

Tat, sukham, eva, me, sukhaṃ, yasmāt. |

Atas, teṣv, eva, yāvat, phalitavyan, tāvat, phala!,eiti, loṭ. |

Bodhisattvaḥ, karuṇayā, dānam, anuśāsti. |


Kārikā Pañcapañcāśā

Kṛpayā, Dāna Samanuśāstau (3)

Bhoga vimukhasya, dātur, bhogā, bahu tarāś ca,oupatiṣṭhante. |

Śobhana tarāś, ca. |

Dharmatā,aieva,eiyañ, cittasya,oudāra taratvāt. |

Na hi, tat, sukham, matam, me, yad bhogās, tathā,oupatiṣṭhate. |

Yasmād, ahan, dāne, pāraṃ·paras, tat prabandha kāmatvān, na sukhe. |


Kārikā Ṣaṭpañcāśā

Kṛpayā, Dāna Samanuśāstau (4)

Yo, 'aahan, dāna phalaṃ, sarvam, eva, karuṇayā, nityam, parityajāmi, nanuv, atas, eva, veditavyan, naāasti, me, dāna phalena,āarthitvam, iti, bodhisattvo, dānaṃ, samanuśāsti. |


Kārikā Saptapañcāśā

Kṛpayā, Dāna Samanuśāstau (5)

Tathā, hi! |


Kārikā Aṣṭāpañcāśā

Kṛpayā, Dāna Samanuśāstau (6)
Iti, Gata Arthaḥ, Ślokaḥ

Yas, tvā, karoti, tasya, tvam, phalasi. |

Tasmāt, tvam, pratikāra,āapi,eīkṣayā, na mat, tulyam. |

Tathā, hy, aham. |


Kṛpā, Dāne

Kārikā Navapañcāśā

Kṛpā, Dāne, Dvau Ślokau
Gata Artham, Etat

Tatra, niravadyam param, anupahṛtya, dānāt. |

Śuddha padaṅ, kalpika vasu dānāt. |

Viṣa śastra madyaāadivivarjanataḥ. |

Hitaāavahan, dānena, saṅgṛhya, kuśale, niyojanāt. |

Sānurakṣam, parijanasya,āavighātaṅ, kṛtvā, anyasmai, dānāt. |

Nirmṛgyam, ayāca māne, apy, arthitvaṃ, vighātaṃ, va,āavagamya, svayam, eva, dānāt, dakṣiṇīyā, parimārgaṇāc ca. |

Nirlepam, pratikāra vipāka niḥspṛhatvāt. |

Aparaḥ, prakāraḥ. |


Kārikā Ṣaṣtitamā

Kṛpā, Dāne (2)

Tatra, sakalam, ādhyātmika bāhya vastu dānāt. |

Vipulam, prabhūta vastu dānāt. |

Śreṣṭham, praṇīta vastu dānāt. |

Satatam, abhīkṣṇa dānāt. |

Mudita pratisaṅkhyāya, prahṛṣṭa dānāt. |

Nirāmiṣaṃ, yathā, nirlepam. |

Śuddhaṃ, yathā, śuddha padam. |

Bodhinatam, mahā bodhi pariṇāmanāt. |

Kuśala nataṃ, yathā, hitāv, aham. |


Upabhoga Viśeṣe

Kārikā Ekaṣaṣṭā

Upabhoga Viśeṣe, Ślokaḥ
Śeṣaṅ, Gata Artham

Tatra, sukha trayan, dāna prītiḥ, parānugraha prītiḥ, bodhi sambhāra sambharaṇa prītiś, ca. |


Pāramitā, Abhinirhāra Karuṇāyām

Kārikā Dvāṣaṣṭā

Pāramitā, Abhinirhāra Karuṇāyāṃ, Ślokaḥ

Tatra, kṛpaṇā, mat, sariṇaḥ. |

Raudrā, duḥśīlāḥ, paropatāniḥ. |

Saṅkṣubdhāḥ, krodhanāḥ, |

Pramattāḥ, kuśīdāḥ. |

Viṣaya, paratantrāḥ, kāmeṣu, vikṣipta cittāḥ. |

Mithyā,āabhiniviṣṭāḥ, duḥ·prajñāḥ, tīrthikaāādayaḥ. |

Eṣu, pāramitā, vipakṣa dharmaāavasthiteṣu, yā karuṇā, sā kṛpaṇaāadikaruṇā. |

Sā, ca tad, vipakṣa vidūṣaṇāt, pāramitā,āabhinirhārāya, sampadyate. |

Tasmāt, pāramitā,āabhinirhāra karuṇā,eity, ucyate. |


Karuṇā, Pratyaya Sandarśane

Kārikā Trayaḥṣaṣṭā

Karuṇā, Pratyaya Sandarśane, Ślokaḥ

Tatra, pūrvaāardhena,āālambana pratyayaṅ, karuṇāyāḥ, sandarśayati. |

Trividhāṃ, vedanām, ālambya tisṛbhir, duḥkhatābhiḥ, karuṇāyanāt. |

Aduḥkhaāasukhās, hi, vedanā, sukha duḥkhayor, anvayaḥ, punas, tad, āvāhanāt. |

Uttaraāardhena, yathā, kramaṃ, hetu mitra svabhāvaiḥ, karuṇāyā, hetv adhipati samanantara pratyayān, sandarśayati. |


Mahā Karuṇatve

Kārikā Catuḥṣaṣṭā

Mahā Karuṇatve, Ślokaḥ

Tatra, samā, trividha vedanaāavastheṣu, yat, kiñcid, veditam, idam, atra, duḥkhasya,eiti, viditvā. |

s, punar, āśayato, 'aapi, cittena, karuṇā,āāyanāt. |

Pratipattito,'aapi, tat, paritrāṇāt. |

Virāgato, 'aapi, tad, vipakṣa vihiṃsā, prahāṇāt. |

Anupalambhato, 'aapy, ātma para karuṇā,āanupalambhāt. |

Viśuddhito, 'aapy, aṣṭamyām, bhūmāv, anutpattika dharma kṣānti lābhāt. |


Maitra Adibhāvanā

Kārikā Pañcaṣaṣṭā

Maitra Adibhāvanā

Iti, |

Pūrva, nirdeśaāanusāreṇa,āartho, 'aanugantavyaḥ. |


Sat Kriyā, Abhipūjī Asti

Kārikā Ṣaṭṣaṣṭā

Sat Kriyā, Abhipūjī Asti

Etena, yathā,ouktānām, pūjā, sevā, 'aapramāṇānām, anukramaṅ, guṇañ ca, samāsena, sandarśayati. |

Mahāoupadhibhir, dhruvaṃ, sat kriyā, caāatyartham, pūjanān, mahad upadhi dhruva sat kriyā,āabhipūjī, veditavyaḥ. |

Sat kriyā, punaḥ, samyak pratipattir, veditavyā. |

Evaṃ, sat kāra pratipatti pūjī, bhavati. |

Bahu guṇam, mitran, tad, anyair, guṇaiḥ. |

Hitam, anukampa katvena, veditavyam. |

Eti, sarva siddhim, iti, sva·paraāartha siddhim, prāpnoti,īiti. |